ေဒၚနန္ပူ
(ဒါ႐ိုက္တာ၊ ထြယ္ဂ်ဲန္ဒါ၊ က်ားမတန္းတူညီမွ်ေရးအဖြဲ႕ ၊ ျမစ္ႀကီးနား)

 

ျမန္မာတစ္ႏိုင္ငံလံုးအတိုင္းအတာနဲ႔ ေျပာရမယ္ဆိုရင္  အမ်ိဳးသမီးေတြ အၾကမ္းဖက္မႈခံရမႈကို ထိထိေရာက္ေရာက္ ကာကြယ္တားဆီးမႈ အမ်ားႀကီး လိုအပ္ေနေသးတယ္ဆိုတာ ေတြ႕ရတယ္။ အၾကမ္းဖက္ခံရမႈဆိုရင္ ဒီ လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာပဲ ျဖစ္ျဖစ္၊ ကိုယ္ထိလက္ေရာက္ပဲ ျဖစ္ျဖစ္၊ စိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာပဲ ျဖစ္ျဖစ္ အၾကမ္းဖက္ခံရလို႔ရွိရင္ တရားရင္ဆိုင္တဲ့အခါ ဒီလို ခိုင္ခိုင္မာမာ ကာကြယ္ထားတဲ့ ဥပေဒေတြလည္း မရွိဘူး။ တရားမွ်တမႈေတြ ရရွိမႈလည္း  နည္းပါးေနေသးတယ္ဆိုတာ ေတြ႕ရတယ္။ တရားဥပေဒေတြလည္း ျပင္ဆင္မႈ လိုအပ္ေနေသးတယ္ဆိုတာ ေတြ႕ရတယ္။ တရားမွ်တမႈမရတဲ့ အခါက်ေတာ့ က်ဴးလြန္တဲ့သူေတြကလည္း ထပ္ထပ္ၿပီး က်ဴးလြန္ၾကတယ္။ ၿပီးေတာ့ က်ဴးလြန္ခံရတဲ့ သူေတြကိုလည္း သူတို႔အတြက္ ျပန္လည္ထူေထာင္ေရး ျဖစ္ျဖစ္၊ က်န္းမာေရးပဲျဖစ္ျဖစ္၊ တရားမွ်တမႈ ရေအာင္ လုပ္တဲ့အခါမွာလည္းပဲ ဥပေဒအေထာက္အပံ့ေတြက လက္လွမ္းမမီႏိုင္ေသးဘူး။ ၿပီးေတာ့ အထူးသျဖင့္ ကခ်င္ျပည္နယ္မွာ ဆိုင္ရင္ တိုင္းရင္းသူအမ်ိဳးသမီးေတြေပါ့ ရွမ္းတို႔၊ ကခ်င္တို႔ ရြာမွာရွိတဲ့ အမ်ိဳးသမီးေတြ အၾကမ္းဖက္ခံရလို႔ရွိရင္ တရားမွ်မႈမရွိဘူးဆိုတာ ေတြ႕ရတယ္။ အၾကမ္းဖက္ခံရလို႔ရွိရင္ သူတို႔ရဲ႕ေဆြမ်ိဳးေတြ နည္းနည္းက ပညာတတ္ျဖစ္ၿပီးမွ နည္းနည္း ခပ္ေက်ာ္ေက်ာ္ ျဖစ္တဲ့အခါက်မွ ဥပမာ မုဒိမ္းက်င့္ခံရတယ္ဆိုလို႔ရွိရင္  သူတို႔ရဲ႕ အစ္မေတြ၊ အေဒၚေတြ နည္းနည္းသြက္သြက္လက္လက္ရွိမွ ႐ိုးရာလူႀကီးေတြဆီ ေရာက္သြားၿပီးမွ ေျဖရွင္းေပးခံရတယ္။ ရဲစခန္း၊ တရား႐ံုးသြားၿပီး တရားရင္ဆိုင္တဲ့ အမႈေတြက ေတာ္ေတာ္နည္းတယ္။ အဲ့ဒီလိုသြားၿပီး တရားရင္ဆိုင္တဲ့အခါမွာ ဒီေရွ႕ေနေတြနဲ႔ အျခားသူေတြရဲ႕ ေမးျမန္းမႈေတြကို ခဏခဏေျဖေနရတဲ့ အခါက်ေတာ့ ေနာက္ပိုင္းအၾကမ္းဖက္ခံရတဲ့ သားေကာင္ေတြဟာ ရဲစခန္းသြားတာေတြ၊ ရပ္ကြက္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွဴး႐ံုး သြားတာေတြ မလုပ္ေတာ့ဘဲနဲ႔ သူတို႔ဟာသူတို႔ပဲ ေရငံုႏႈတ္ပိတ္ၿပီးမွ သည္းခံၿပီးေနၾကတယ္။ သူတို႔ဟာ သူတို႔ပဲၾကည့္ၿပီး ေျဖရွင္းလိုက္တာ ေပါ့ေနာ္။ တခ်ိဳ႕ ကိစၥရပ္ေတြမွာ ဆိုရင္လည္း ကခ်င္႐ိုးရာနဲဲ႔ ေျဖရွင္းတဲ့ အမႈေတြလည္း ရွိတယ္။ ေျဖရွင္းတဲ့ သူေတြကလည္း အမ်ိဳးသားေတြပဲဆိုတဲ့ အခါက်ေတာ့ အမ်ိဳးသားစိတ္ဓာတ္နဲ႔၊ မ်က္လံုးနဲ႔၊ နားလည္ေပးႏိုင္မႈနဲ႔ အမ်ိဳးသမီးေတြရဲ႕ နားလည္ေပးႏိုင္မႈ အေျခအေနက မတူဘူးေလ။ အဲ့ဒီအခါက်ေတာ့ တခါတေလက်ရင္ ပိုက္ဆံသံုး၊ ေလး၊ ငါးေသာင္း၊ တစ္သိန္းနဲ႔ ဆန္၊ ဆိတ္ဘယ္ႏွစ္ေကာင္ ဆိုတဲ့ဟာနဲ႔ပဲ ၿပီးသြားတဲ့အခါက်ေတာ့ အကယ္၍ က်ဴးလြန္သူက အမ်ားႀကီးေပးႏိုင္တဲ့ ေယာက်္ားက အမ်ားႀကီး က်ဴးလြန္လို႔ရတယ္ဆိုတဲ့ သေဘာျဖစ္ေနတယ္။  အဲ့ဒီလို ေပါ့ေပါ့ဆဆနဲ႔ပဲ သ႔ူကို ျပစ္ဒဏ္ေပးမယ္ဆိုလို႔ရွိရင္ တျခားအမ်ိဳးသားေတြလည္း ဆက္ၿပီးက်ဴးလြန္ဖို႔ အေျခအေနရွိေနတယ္။ က်ဴးလြန္သူကို ျပင္းထန္စြာ အေရးယူမႈမရွိတဲ့အခါ၊ အဲ့ဒီလိုက်ဴးလြန္သူေတြဟာ ပိုပိုၿပီးမ်ားလာတာကို ေတြ႕ရတယ္။ တခ်ိဳ႕ တရားစီရင္မႈမွာ သက္ငယ္မုဒိန္းမႈက ေထာင္ဒဏ္ ၁၀ ႏွစ္ဆိုရင္ တခ်ိဳ႕တရားသူႀကီးေတြက သက္ငယ္မုဒိမ္းမႈေျမာက္ေပမယ့္ ကေလးကိုယ္တိုင္ကလည္း မုဒိမ္းမႈေျမာက္ေၾကာင္း ထြက္ဆိုေပမယ့္။ တခ်ိဳ႕အမႈေတြက အဂတိလိုက္စားမႈ၊ အက်င့္ပ်က္ခ်စားမႈေတြ ရွိေနသလားဆိုတာ ဘယ္သူမွ မသိဘူး။ ေထာင္ဒဏ္ အႏွစ္ ၂၀ မခ်ဘဲနဲ႔ ၁၀ႏွစ္တို႔ ခ်တဲ့ဟာလည္း ရွိတယ္။ ဆယ္ႏွစ္ ေထာင္ခ်ဖို႔ကို ေလွ်ာ့ရက္နဲ႔ဆိုရင္ ၆ ႏွစ္ ေလာက္နဲ႔ ထြက္လာမယ့္ အေျခအေနရွိတယ္။ အဲ့ဒီအခါက်ေတာ့ ေထာင္ကေန ထြက္လာလို႔ရွိရင္ ကေလးကို မုဒိမ္းေကာင္က ျပန္ၿပီး ၿခိမ္းေျခာက္တဲ့အခါက်ေတာ့ ကေလးအတြက္လည္းပဲ လံုၿခံဳမႈမရွိဘူး။ တရားစီရင္ေရးနဲ႔ အမ်ိဳးသမီးေတြကို ကာကြယ္တဲ့ ဥပေဒေတြ အမ်ားႀကီး ျပင္ဆင္ဖို႔၊ ျဖည့္စြက္ဖို႔ လိုအပ္ေနေသးတယ္ဆိုတာ ေတြ႕ရတယ္။

 

ေဒၚနန္ေအာင္

အၾကမ္းဖက္ခံရတဲ့ အမ်ိဳးသမီးေတြအတြက္ ထိေရာက္တဲ့ ဥပေဒ၊ မူ၀ါဒေရးဆြဲဖို႔ အေရးႀကီးတယ္။ အမ်ိဳးသမီးေတြရဲ႕ ဘ၀ကို လံုၿခံဳမႈေပးႏိုင္တဲ့ မူ၀ါဒကို အစိုးရကေန တာ၀န္ယူေရးဆြဲရမယ္လို႔ ျမင္တယ္။ အဲ့ဒီအခါကမွ ခိုင္လံုတဲ့ မူ၀ါဒကို ခ်မွတ္ထားမွပဲ ဒီလိုမ်ိဳးအၾကမ္းဖက္မႈေတြလည္း ေလ်ာ့လာမယ္။ ပေပ်ာက္လာမယ္လို႔ ျမင္ပါတယ္။ ပထမဦးဆံုးက မူ၀ါဒကို ေရးဆြဲရမယ္။ ၿပီးေတာ့ အခုအခ်ိန္မွာက အၾကမ္းဖက္မႈေတြ အရမ္းမ်ားတယ္။ အိမ္တြင္း အၾကမ္းဖက္မႈေတြလည္း အမ်ားႀကီးရွိတယ္။ တရား၀င္လင္မယားျဖစ္တဲ့ အတြက္ ကြၽန္မတို႔ အမ်ိဳးသမီးေတြအေနနဲ႔  ဒီအၾကမ္းဖက္မႈကို ကိုယ့္ရဲ႕ လက္ထပ္ထားတဲ့ ေယာက်္ားျဖစ္တဲ့ အတြက္ အရမ္းႀကီးလည္း တရားဥပေဒနဲ႔ ရင္ဆိုင္ဖို႔ၾကေတာ့လည္း  မတိုင္ရဲတာတို႔ အရမ္းမ်ားတာကို ေတြ႕ရတယ္။ အဲ့ဒီလိုမ်ိဳး အမ်ိဳးသမီးေတြ မ်ားတဲ့အတြက္ေၾကာင့္ ေယာက်္ားေတြလည္း အၾကမ္းဖက္မႈကို  ေရာဂါလို ျဖစ္ေနၿပီ။ သူတို႔က အိမ္တြင္းအၾကမ္းဖက္မႈဆိုတာကို လြယ္လြယ္နဲ႔ လုပ္ၾကတယ္။ က်င့္သား ျဖစ္ေနၾကၿပီ။ ဒီမိသားစု အိမ္တြင္းအၾကမ္းဖက္မႈ ျဖစ္ၿပီဆိုရင္ အျခားမိသားစုလည္း ျဖစ္မယ္။ သူ႔ရဲ႕ဥပေဒ၊  မူ၀ါဒအတိုင္း မရင္ဆိုင္တဲ့အတြက္ ေရာဂါလိုမ်ိဳး ကူးစက္ၿပီး ျဖစ္ေနတယ္။ အဲ့ဒါကေတာ့ ကြၽန္မတို႔ႏိုင္ငံမွာ ျဖစ္ေနတဲ့ဟာလို႔ ျမင္မိပါတယ္။  ထိေရာက္တဲ့ ဥပေဒ၊ မူ၀ါဒေတြကို ေရးဆြဲခိုင္းေစခ်င္ပါတယ္။

 

မဆြတ္ဆိုင္းထြယ္

အမ်ိဳးသမီး အၾကမ္းဖက္မႈတစ္ခုလို႔ ေျပာတဲ့အခ်ိန္မွာ ျမန္မာႏိုင္ငံ တစ္၀ွမ္းလံုးသာမက လူမ်ိဳး အသီးသီးရဲ႕ လူ႔အသိုင္းအ၀ိုင္းေပါ့ေနာ္။ ကခ်င္ဆိုလို႔ရွိရင္လည္း ကခ်င္ Society မွာ စိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာ အရေရာ၊ ႐ုပ္ပိုင္းဆိုင္ရာအရေရာ အၾကမ္းဖက္မႈက အဆင့္ဆင့္ ခံေနရတယ္။ အမ်ိဳးသမီးေတြကို အၾကမ္းဖက္မႈကေန ကာကြယ္ေပးတဲ့ မူ၀ါဒေတြ၊ ဥပေဒေတြ ရွိဖို႔လိုတယ္။ ဒီလိုဥပေဒေတြ ရွိတဲ့အခ်ိန္က်မွ ဒီအၾကမ္းဖက္မႈေတြက တျဖည္းျဖည္းနဲ႔ ရပ္တန္႔လာႏိုင္မယ့္ အေနအထားတစ္ခု ျဖစ္တယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲဆိိုေတာ့၊ ျဖစ္ေနတဲ့ျပႆနာေပၚမွာပဲ  လိုက္လံေျဖရွင္းေနတာထက္ စာရင္ေတာ့ ႏိုင္ငံေတာ္ အစိုးရကေန ထိေရာက္တဲ့ ဥပေဒ၊ အမ်ိဳးသမီးေတြကို လံုၿခံဳမႈေပးတဲ့ ဥပေဒကို ထိထိေရာက္ေရာက္ ျပ႒ာန္းေပးဖို႔လိုတယ္။ ဒီလို ျပ႒ာန္းေပးတဲ့ အခ်ိန္က်မွ  တစ္ဘက္မွာလည္းေလ်ာ့သြားမွာ ျဖစ္တယ္။ အဲ့ဒါေၾကာင့္ အစိုးရကိုလည္း ထိေရာက္တဲ့ ဥပေဒတစ္ခု ျပ႒ာန္ေပးဖို႔ လူငယ္အမ်ိဳးသမီး တစ္ေယာက္အေနနဲ႔ ေတာင္းဆိုခ်င္တယ္။

 

ေမာင္ဖုန္ဆန္ေအာင္

ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ အမ်ိဳးသမီးအၾကမ္းဖက္ခံရတာကေတာ့ ေတာ္ေတာ္ဆိုးတယ္လို႔ ေျပာရမယ္။ အစိုးရအေနနဲ႔ ဥပေဒနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ ထိေရာက္တဲ့ အေကာင္အထည္ေဖာ္ေပးဖို႔ ေတာင္းဆိုခ်င္တယ္။ အဲ့ဒါနဲ႔ တစ္ဆက္တည္းမွာပဲ ျမန္မာႏိုင္ငံသူ/သား အႀကီးပိုင္းအားလံုးမွာ ကိန္းေအာင္းေနတဲ့ မိန္းကေလးဆိုတာ တစ္ဆင့္နိမ့္သလိုမ်ိဳး ထင္ေနတဲ့စိတ္ကို လူႀကီးေတြကို ေျပာလို႔ေတာ့ အဆင္မေျပေပမယ့္၊ ေရရွည္ ရည္မွန္းခ်က္အေနနဲ႔ ကေလးေတြကေနၿပီးေတာ့ သြန္သင္ေပးတာမ်ိဳး လုပ္ေပးတာမ်ိဳး လုပ္ခိုင္းေစခ်င္တယ္။ ၿပီးေတာ့ ေယာက္်ားေလးအေနနဲ႔လည္း က်ဴးလြန္တာေသခ်ာတယ္။ ေယာက်္ားေလး အေနနဲ႔လည္း မိန္းကေလးေတြကို တန္ဖိုးထားခိုင္းေစခ်င္တယ္။ တန္ဖိုးထားတတ္ဖို႔ တိုုက္တြန္းခ်င္ပါတယ္။ အမ်ိဳးသမီးေတြ အေပၚအၾကမ္းဖက္မႈဆိုင္ရာကာကြယ္မႈ ထိေရာက္တဲ့ ဥပေဒကို ကြၽန္ေတာ္ လူငယ္တစ္ေယာက္အေနနဲ႔ အေကာင္အထည္ ေဖာ္ခိုင္းေစခ်င္ပါတယ္။

 

ဦးေမာင္ေမာင္

အမ်ိဳးသမီးေတြ သီးျခားေပါ့ေနာ္…အမ်ိဳးသမီးမ်ားကို အၾကမ္းဖက္မႈကာကြယ္ေရးဥပေဒေတြ ကိုလည္း လႊတ္ေတာ္မွာ တင္ထားတုန္းပဲ ရွိေသးတယ္ေပါ့ေနာ္။ မထြက္လာေသးဘူး။ အမ်ိဳးသမီးနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့အၾကမ္းဖက္မႈေတြက ဘယ္လိုေတြ အမ်ားဆံုး ျဖစ္ေနလဲဆိုရင္ သက္ငယ္မုဒိန္းေတြရွိတာေပါ့။ ေနာက္ၿပီး အိမ္တြင္းအၾကမ္းဖက္မႈေတြ ရွိတာေပါ့။ အမ်ိဳးသမီးကို ယူထားၿပီး ေကာင္းေကာင္း မေကြၽးေမြးဘူး၊ ပစ္ထားတယ္ေပါ့ေနာ္။ တခ်ိဳ႕ဆိုရင္ ကာမလိမ္လည္မႈေပါ့ေနာ္။ ခ်စ္တယ္၊ ႀကိဳက္တယ္၊ လက္မထပ္ဘဲနဲ႔ ေရွာင္သြားတဲ့ အမႈေတြ မ်ားတယ္။ အိမ္ေထာင္ေရးျပစ္မႈေတြ မ်ားတာေပါ့။ အဲ့ဒီမွာ ကြၽန္ေတာ္တို႔ အဖြဲ႕ေတြလည္း ဥပေဒၾကမ္း ေရးဆြဲတဲ့အထဲမွာ ပါတယ္ေလ။ သူတို႔ကလည္း ဒီ အမ်ိဳးသမီးအခြင့္ေရးနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ ရသင့္ရထိုက္တဲ့ဟာကို ဥပေဒမွာ ထည့္သြင္းေပးဖို႔ ေတာင္းဆိုထားၿပီးသားပါ။

Benadeth ေမးျမန္းသည္။